Чӑваш патшалӑх пукане театрӗнче Чӑваш чӗлхи эрни иртӗ. Вӑл ака уйӑхӗн 22-24-мӗшӗсенче пулӗ. Ҫав вӑхӑтра чӑвашла спектакльсем кӑтартӗҫ, вӗсене синхрон мелӗпе вырӑсла куҫарӗҫ.
Чӑваш чӗлхи эрни ака уйӑхӗн 22-мӗшӗнче, 18 сехет те 30 минутра, «Санӑн йыхравна эпӗ илтрӗм» монодрамӑпа уҫӑлӗ. Пьеса авторӗ — Ольга Туркай, режиссёрӗ — Чӑваш Республикин тава тивӗҫлӗ артисчӗ Юрий Филиппов.
Ака уйӑхӗн 23-мӗшӗнче 18 сехет те 30 минутра Леонид Агаковӑн «Ылтӑн вӑчӑра» повеҫӗ тӑрӑх Юрий Бутунин лартнӑ ӗҫе курма май килӗ. Театрти Чӑваш чӗлхи эрни ака уйӑхӗн 24-мӗшӗнче спектакль «Атя, тилӗ, яра пар!» спектакльпе малалла тӑсӑлӗ. Ӑна 12 сехетре кӑтартӗҫ.
Ҫав кун каҫхине Чӑваш Республикин тава тивӗҫле артисткин Ольга Петрован «Шап-шурӑ мӑшӑр» клипне презентациленипе хупӑнӗ.
Ӗнер, ака уйӑхӗн 13-мӗшӗнче, Чӑваш академи драма театрӗн артисчӗсем Сарту облаҫне тухса кайнӑ. Кун пирки культура учрежденийӗ халӑх тетелӗнчи хӑйӗн страницинче хыпарланӑ.
Театр Энгельс хулинче иртекен Пӗтӗм Раҫҫейри «Za жизнь» патриотла спектакльсен тӑваттӑмӗш фестивалне хутшӑнать. Мероприяти паян пулса иртет. Ун вӑхӑтӗнчечӑваш артсичӗсем «Хуркайӑк ҫулӗ» спектакль кӑтартӗҫ.
Аса илтерер: ӑна Чингиз Айтматов повеҫӗ тӑрӑх лартнӑ. Спектакле «Чӗнтӗрлӗ чаршав» театр конкурсне хак паракансем, ҫав шутра паллӑ критиксем те, ырласа мухтанине эпир унччен пӗлтернӗччӗ. Шупашкара Мускавран килсе ҫитнӗ театровед Валентина Федорова ку ӗҫе: «Кун пек спектакльсем халь Мускавра ҫук...» тесе ырланӑ.
К.В. Иванов ячӗллӗ Чӑваш патшалӑх академи драма театрӗ тата тепӗр премьера хатӗрлет. Ҫӗнӗ ӗҫе сцена ҫине ҫитес уйӑхра кӑларӗҫ.
Культура учрежденийӗ куракансене ҫу уйӑхӗн 15 тата 16-мӗшӗсенче йыхравлаҫҫӗ. Ун чухне куракансене «Мӑшӑр тени – мӗн тени?» юрӑллӑ-ташӑллӑ камит кӑтартӗҫ.
Театр халӑх тетелӗнчи хӑйӗн страницинчи анонсра пӗлтернӗ тӑрӑх, «Мӗн хаклӑ мӑшӑрлӑ пурнӑҫра? Мӗнле упраса хӑвармалла малтанхи туйӑмсен хӗрӳлӗхне? Спектакль хальхи ҫамрӑк ҫемьесене тӗрлӗ хаклӑхсем ҫинчен пӗрле шухӑшласа кирлӗ пӗтӗмлетӳ тума май парать».
Пьеса авторӗ – Алёна Филиппова, режиссерӗ – Борис Манджиев.
Ака уйӑхӗн 7-мӗшӗнче Анатолий Фишер артист куҫне ӗмӗрлӗхе хупнӑ. Вӑл 87 ҫулта пулнӑ.
Анатолий Абрамович 1969 ҫулта Чӑваш патшалӑх оперӑпа балет театрӗн хорне ертсе пыма тытӑннӑ. Ку ӗҫре вӑл 50 ҫул ытла тӑрӑшнӑ.
Анатолий Фишер 1938 ҫулхи утӑ уйӑхӗн 8-мӗшӗнче Ижевскра ҫуралнӑ. 1958 ҫулта Мускаври музыкӑпа педагогика училищинчен, 1963 ҫулта Мускаври патшалӑх консерваторийӗнчен вӗренсе тухнӑ.
1963–1969 ҫулсенче Бурят Республикинчи оперӑпа балет театрӗнче тӗп хормейстер пулса ӗҫленӗ, 1969–2021 ҫулсенче Чӑваш патшалӑх оперӑпа балет театрӗнче тӑрӑшнӑ.
Сӑмах май каласан, вӑл преподаватель те пулнӑ. 1963–1969 ҫулсенче театрта тимленипе пӗрлех Хӗвелтухӑҫ-Ҫӗпӗр культура инстиутутӗнче преподавательте тӑрӑшнӑ, 1991 ҫултанпа Чӑваш патшалӑх педагогика университечӗн доценчӗ, 1998 ҫултанпа — профессор пулнӑ.
Чӑваш патшалӑх культурӑпа ӳнер институтӗнче шкул театрӗсен «Асам» фестивалӗ уҫӑлнӑ. Кӑҫалхипе тӑваттӑмӗш хут иртекен мероприятие ҫамрӑк артистсем, педагогсем тата сумлӑ хӑнасем хутшӑннӑ.
Ҫав шутра Раҫҫей Патшалӑх Думин депутачӗ Алла Салаева, Чӑваш Енӗн культура министрӗ Светлана Каликова, республикӑн вӗрентӳ министрӗ Дмитрий Захаров, Чӑваш Енри Хӗрарӑмсен канашӗн ертӳҫи Наталья Николаева пулнӑ.
Фестиваль Патӑрьел районӗнчи Первомайскинчи шкулти театр лартнӑ «Василий Теркин» постановкӑпа уҫӑлнӑ.
Сӑмах май каласан, виҫӗ ҫулта фестивале 14 пине яхӑн ача хутшӑннӑ, вӗсем сцена ҫинче хӑйсене тытма пултарнине, хӑйсене шанса панӑ сӑнара артист пек ӗнентерӳллӗ калӑплама пултарнине кӑтартса панӑ.
Ака уйӑхӗн 1-мӗшӗ кулӑш кунӗ тетпӗр те К.В. Иванов ячӗллӗ Чӑваш патшалӑх академи драма театрӗнче ҫав кун куракансене ятарлӑ программӑна йыхравланӑ.
Унта пырса ҫитнисем «Ах, кама-ши савмалла?», «Ҫимӗк каҫӗ», «Туя туй пек тӑвар-и?» спектакльсенчи кулӑшла сыпӑксене пӑхса киленнӗ.
Театрӑн пресс-служби халӑх тетелӗнчи хӑйӗн пабликӗнче хыпарланӑ тӑрӑх, Раҫҫей тава тивӗҫлӗ артисчӗсем Любовь Федорова, Владимир Семенов тата Чӑваш халӑх артисчӗ Геннадий Медведев театрта, гастрольсенче пулса иртнӗ путишле самантсене аса илсе култарнӑ. Вӗсем Кӗлпук Мучи (Ефим Никитин) пысӑк кулӑш ӑсти пулнине аса илсе каласа кӑтартнӑ. Куракансем умне Кӗлпук Мучин пьесипе хатӗрленӗ «Хуняма» спектаклӗн сыпӑкӗпе те тухнӑ. Ӑна Василий Иванов режиссёр лартнӑ.
Чӑваш патшалӑх пукане театрӗнче Надежда Алферова артисткӑн пултарулӑх каҫӗ иртнӗ.
РФ тава тивӗҫлӗ артистки пуш уйӑхӗн 25-мӗшӗнче 75 ҫул тултарнӑ. Вӑл пукане театрӗнче 40 ҫул ӗҫленӗ.
«Эпӗ артистсен ҫемйинче ӳснӗ, ҫавӑнпа хам валли урӑх ҫул курман та», - тенӗ вӑл савӑнӑҫлӑ мероприятире сцена ҫине тухсан. Кун пирки МАХра «Хыпар - Вести Чувашии» каналта пӗлтернӗ.
Надежда Валентиновна 150 ытла сӑнар калӑпланӑ, вӗсенчен чылайӑшӗ театрӑн ылтӑн фондне кӗнӗ. Вӑл — пултаруллӑ артист ҫеҫ мар, режиссёр та.
Пултарулӑх каҫне пухӑннисем Надежда Алферова вылякан тата вӑл лартнӑ спектакльсен сыпӑкӗсене курса киленнӗ. Куракансем кашни номере ӑшшӑн йышӑннӑ, тӑвӑллӑн алӑ ҫупса чунтан тав тунӑ, хӑйсем юратнине пӗлтернӗ.
Чӑваш патшалах академи драма театрӗнче ака уйӑхӗн 3 тата 4-мӗшӗсенче «Паттӑрсем вилмеҫҫӗ» спектакль кӑтартӗҫ.
Театр хӑйӗн сайтӗнче ку ӗҫ пирки ҫапларах хыпарланӑ: «пурнӑҫ пӗлтерӗшӗ, чыспа тивӗҫ, туслӑхпа юрату хӑвачӗ ҫинчен каласа кӑтартакан психологиллӗ драма. Ӑна Раҫҫей Паттӑрне, Елчӗк тӑрӑхӗнчи Тускелте ҫуралса ӳснӗ Николай Петров аслӑ лейтенанта халалланӑ. Раҫҫей ывӑлӗн ҫынлӑхне, тӗрӗслӗхне кӑтартать, тӗрлӗ халӑх ҫынни пӗртӑванла кар тӑни пысӑк вӑй пулнине ӗнентерет.Паттӑрсем вилмеҫҫӗ, вӗсен ячӗ халӑх асӗнче ӗмӗр-ӗмӗр пурӑнать — ҫакӑн ҫинчен ку истори».
Спектакле Раҫҫей Федерацийӗн, Азербайджан, Калмӑк тата Тыва Республикисен искусствӑсен тава тивӗҫлӗ деятелӗ Борис Манджиев лартнӑ. Ҫутӑ художникӗ — Ильшат Саяхов, художник-постановщик — Георгий Пашин, хусканусен режиссёрӗ — Светлана Яковлева, композиторӗ — Андрей Галкин, режиссёра пулӑшаканӗ — Николай Иванов.
Пуш уйӑхӗн 27-мӗшӗнче уявлакан Театр кунӗ умӗн пирӗн республикӑра XXVI хут ӗнтӗ «Чӗнтӗрлӗ чаршав» конкурс иртет. Унӑн ҫӗнтерӳҫисене ҫав кун Чӑваш патшалӑх филармонийӗнче чысланӑ.
Чи лайӑх спектакль ятне Чӑваш академи драма театрӗн «Хуркайӑк ҫулӗ» ӗҫӗ тивӗҫнӗ. Унӑн режиссёрӗ — Раҫҫейӗн искусствӑсен тава тивӗҫлӗ ӗҫченӗ Борис Манджиев (сӑнӳкерчӗкре).
«Чи лайӑх хӗрарӑм ролӗ» номинацире ҫак спектакльте Чӗкеҫ сӑнарне калӑпланӑ Надежда Зубкова тивӗҫнӗ. «Чи лайӑх арҫын ролӗ» номинацире Вырӑс драма театрӗнче лартнӑ «Дядюшкин сон» спектакльте Мозгляков ролӗнче вылякан Александр Смышляев ҫӗнтернӗ.
«Чи лайӑх сценографи» — Чӑваш пукане театрӗн «Черная курица, или Подземные жители» спектакльне илемлетнӗ Эмиль Капелюш, Юрий Сучков.
«Музыка енчен спектакле чи лайӑх илемлетни» номинацире Чӑваш патшалӑх оперӑпа балет театрӗн «Мы хотим танцевать» спектакльне илемлетнӗ Александр Гриханкин палӑрнӑ.
«Иккӗмӗш планри чи лайӑх роль» номинацире Чӑваш патшалӑх ҫамрӑксен театрӗн «Ҫӑкӑр чӗлли» спектаклӗнче Лисук сӑнарне калӑпланӑ Алина Зайцева палӑрнӑ.
«Ачасем валли лартнӑ чи лайӑх спектакль» — Чӑваш патшалӑх сӑнавлӑ театрӗн «Праздник непослушания» спектаклӗ, унӑн режиссӗрӗ – Андрей Аверин.
Ыран, пуш уйӑхӗн 27-мӗшӗнче, Чӑваш патшалӑх академи драма театрӗ «Театр ӳнерӗн каҫӗ» пӗтӗм ҫӗршыври акцие хутшӑнӗ. Ӑна Раҫҫейри театр ӗҫченӗсен союзӗ 150 ҫул тултарнине халалланӑ.
Чӑваш театрӗнче 18 сехетре ыран «Чӑваш театрӗн легендисем» сӑнӳкерчӗксен куравӗ ӗҫлеме пуҫлӗ. Театрӑн пӗчӗк сцени ҫинче «Халӑх йӑли — пурнӑҫ йӗрки» мероприяти иртӗ, унта тӑван халӑхӑмӑрӑн йӑли-йӗркипе: туйпа, салтака ӑсатнипе, улах ларнипе — паллаштарӗҫ.
18 сехет те 30 минутра сцена ҫинче хитре калаҫма вӗрентекен ӑсталӑх лаҫҫи ӗҫлеме пуҫлӗ. Ӑна Анна Цветкова вӗрентӗ.
19 сехет те 30 минутра «Пӗтӗм тӗнче — театр» экскурси пуҫланӗ. Анна Морозкина экскурсовод кӑсӑклӑ вырӑнсене илсе ҫитерӗ.
21 сехет те 30 минутра чӑваш халӑх артисчӗпе Геннадий Медведевпа тӗлпулу иртӗ.
22 сехет те 30 минутра чӑваш ташшипе ӑсталӑх лаҫҫи пулӗ. Ӑна Чӑваш Енӗн тава тивӗҫлӗ артисчӗ Наиль Мингазов ертсе пырӗ.
23 сехет те 30 минутра «Пӗтӗм тӗнче — театр» каҫхи экскурси иртӗ.
Ҫурҫӗр иртни 30 минутра «Чувашский театр сквозь века» документлӑ кино кӑтартӗҫ.
Мӗнпур мероприяти тӳлевсӗр пулӗ. Хутшӑнма ҫак каҫӑпа иртсе регистрациленмелле.
+20.1 °C