Шупашкарта фармацевтра ӗҫлӗкен хӗрарӑм ултавҫӑсемпе калаҫнӑ хыҫҫӑн 1,5 миллион тенкӗсӗр юлнӑ.
Малтан ултавҫӑсем унӑн хӗрӗпе ҫыхӑннӑ, ҫыхӑну операторӗпе килӗшӗве тӑсмаллине ӗнентернӗ. Кун хыҫҫӑн хӗрача смспа килнӗ кода пӗлтернӗ.
Кӑштахран электронлӑ почтӑна ҫыру килнӗ: такам «Госуслуги» порталти страницӑна ҫӗмӗрнӗ кӗнӗ-мӗн. Амӑшӗпе хӗрӗ ӗненнӗ, ҫырура кӑтартнӑ телефон номерӗпе шӑнкӑравланӑ.
Ултавҫӑсем 38 ҫулти хӗрарӑма Хусана кайса 1,5 миллион тенкӗ кредит илме, укҫана тӗрлӗ счет ҫине куҫарма ӳкӗте кӗртнӗ. Вӑл кун пирки 2 уйӑх никама та каламан. Хӑйне улталанине ӑнлансан полицие кайнӑ.
Шупашкарта пурӑнакан икӗ хӗрарӑм Раҫҫейри юрӑҫӑн концертне кайса курас ӗмӗтпе ултавҫӑ капкӑнне лекнӗ. Вӗсем билета Интернет урлӑ туянас тенӗ. Пӗри 5 пин тенкӗ тӳленӗ, тепри — 2 пин тенкӗ. Анчах концерта лекме май килмен, билетсем суя пулнӑ.
Ҫавӑн хыҫҫӑн вӗсем пӗлтӗрхи чӳк уйӑхӗнче пакунлисенчен пулӑшу ыйтнӑ.
Йӗрке хуралҫисем суя билет сутнӑ хӗрарӑма Мускав облаҫӗнче тытса чарнӑ. 32 ҫулти хӗрарӑм укҫан пӗр пайне халӗ тавӑрса панӑ.
Ҫӗнӗ Шупашкарта пурӑнакан амӑшӗпе ывӑлӗ ултавҫӑсене 60 ытла счет ҫине 5 млн та 300 пин тенкӗ куҫарса панӑ. 1 млн тенки – хӑйсен, ыттисем вара – банкран кредит илнисем.
24-ри ывӑлӗ патне «телефон операторӗ» шӑнкӑравласа сим-картта килӗшӗвне тӑсма ыйтнӑ. Вӑл иккӗленмесӗрех смс-ҫырупа килнӗ кодсене пӗлтернӗ. Кун хыҫҫӑн вара палламан хӗрарӑм хӑратма тытӑннӑ: терроризма пулӑшнӑшӑн каччӑ тӗлӗшпе пуҫиле ӗҫ пуҫарнӑ имӗш. Хайхискер укҫа-тенке хӳтӗлеме «банкри счета ҫӗнетмеллине» пӗлтернӗ.
Пӗррехинче калаҫнӑ чухне каччӑ килте 51-ри амӑшӗ пурри пирки каланӑ. Палламан хӗрарӑм телефона амӑшне пама хушнӑ, унӑн укҫи Украина ҫарӗсене пулӑшма каять тесе хӑратнӑ, ҫавӑнпа «хӑрушсӑр счет» ҫине куҫарма сӗннӗ.
Ку тӗслӗх тӗлӗшпе пуҫиле ӗҫ пуҫарнӑ.
Шупашкарта пурӑнакан 72 ҫулти арҫын 4 хутчен ултавҫӑсен аллине лекнӗ. Вӑл инвестицисемпе ӗҫлесе илме ӗмӗтленнӗ.
Ҫак арҫын ултавҫӑсен аллине 4 хутчен ҫакланса пӗтӗмпе 900 пин ытла тенкӗ куҫарса панӑ. Хальхинче вӑл 60 пин тенкӗ ҫухатнӑ. Тӗнче тетелӗнче укҫа ӗҫлесе илмелли пирки реклама курсан вӑл каҫӑ ҫине пуснӑ та хӑйӗн телефон номерне хӑварнӑ. Унпа кайран «аналитиксем» ҫыхӑннӑ. Вӗсем хушнипе арҫын телефона сарӑм вырнаҫтарнӑ, микрозайм илнӗ те укҫана тӗрлӗ счет ҫине куҫарнӑ.
Кун тӗлӗшпе пуҫиле ӗҫ пуҫарнӑ.
Раштав уйӑхӗнче Шупашкарти 36 ҫулти сварщик Европӑран машина туянма шутланӑ. Анчах машинӑсӑр та, укҫасӑр та тӑрса юлнӑ.
Вӑл тӗнче тетелӗнче реклама тупнӑ та каҫӑ ҫине пуснӑ. Ҫапла «менеджерпа» ҫырӑнма пуҫланӑ – хайхискер машина тупма тата документсене хатӗрлеме пулӑшать-мӗн.
«Менеджер» 1,5 млн тенкӗ куҫарма ыйтнӑ. Арҫын куҫарма тӑрсан банк операцие тӑватӑ хутран кая мар пӑрахӑҫланӑ. Анчах арҫын банк ӗҫченӗсене ҫав палламан ҫын ӑна улталаманнине ӗнентерме пултарнӑ. Ҫапла вӑл 1,5 млн тенкӗсӗр юлнӑ. Ку укҫаран пӗр пайӗ – кредит илнӗскер.
Кун тӗлӗшпе пуҫиле ӗҫ пуҫарнӑ.
Шупашкарта пурӑнакан 50-ри хӗрарӑм интернетра арҫын-тус тупнӑ хыҫҫӑн 2 млн тенкӗсӗр тӑрса юлнӑ.
Хайхи юлташ ӑна брокер счечӗ уҫса укҫа нумай ӗҫлесе илни пирки юптарнӑ. Ун хыҫҫӑн хӗрарӑмӑн та инвестицисемпе тупӑш тӑвас килсе кайнӑ. Ҫӗнӗ тусӗ ӑна «финанс аналитикӗн» номерне панӑ. Ҫав «аналитик» каланипе хӗрарӑм телефонӗ ҫине сарӑм лартнӑ та вӑл кӑтартнӑ счетсем ҫине укҫа куҫарса тӑнӑ. Ҫапла 2 млн яхӑн тенкӗ куҫарнӑ.
Каярахпа унпа «брокер компанийӗн ӗҫченӗ» ҫыхӑннӑ, тепӗр 7 пин доллар куҫарма ыйтнӑ. Вара тин хӗрарӑм ултавҫӑсен серепине лекнине ӑнланнӑ.
Шупашкар округӗнчи 18-ти хӗр, Шупашкарти колледжра вӗренекенскер, ашшӗн ячӗпе 850 пин тенкӗ кредит илнӗ те пӗтӗм укҫана ултавҫӑсене куҫарса панӑ.
Палламан ҫын хӗре кредит илнӗ хыҫҫӑн укҫана «хӑрушсӑр счет» ҫине куҫарма хушнӑ. Хӑйне шӑнман пӑр ҫине лартса янине вӑл кая юлса ӑнланнӑ.
Ку тӗслӗх тӗлӗшпе пуҫиле ӗҫ пуҫарнӑ.
Шупашкарта шкул ачи ултавҫӑсен аллине лексе амӑшӗн ылтӑн алки-эрешне парса янӑ. Пӗтӗмпе – 500 пине яхӑн тенкӗлӗх.
Раштавӑн 25-мӗшӗнче ун патне арҫын шӑнкӑравланӑ, вӑл маркетплейс ӗҫченӗ-мӗн. Хайхискер ача патне посылка килнине пӗлтернӗ, паспорт даннӑйӗсене тата СМС-ҫырупа килнӗ кода ыйтнӑ. Арҫын ача йӑлтах каланӑ.
Кун хыҫҫӑн ун патне палламан ҫынсем шӑнкӑравлама тытӑннӑ. Вӗсем ачана явап тыттарассипе хӑратнӑ, видеоҫыхӑну урлӑ хваттере кӑтартма ыйтнӑ. Алка-эрешсене курсан вӗсене «тӗрӗслемешкӗн» памалла тесе ӗнентернӗ.
Ача эрешсене курьера парса янӑ. Телефонра палламан ҫынсемпе ҫырӑнни хуралсан тин вӑл хӑйне улталанине ӑнланнӑ.
Шупашкарта 88-ти кинемей чутах ултавҫӑсене 170 пин тенкӗ парса яман. Вӑл ӑна чечек савӑчӗ ӑшне хунӑ та Хусана такси урлӑ ӑсатма тӑнӑ.
Кинемей такси чӗннӗ, водителе Хусана хутаҫсем тата чечек савӑчӗ леҫмеллине пӗлтернӗ. Шамиль Катдусов таксист ватӑ хӗрарӑм ҫухалса кайнине, хӑйне урӑхла тытнине сиснӗ. Вӑл ӑна улталама пултарнине ӑнкарса илнӗ. Вӑл сакккаса Хусана мар, полици участокне илсе ҫитернӗ. Полицейскисем чечек савӑтӗнче тӑпра ӑшӗнче 170 пин тенкӗ ытла тупнӑ.
Йӗрке хуралҫисем кинемейпе тепӗр талӑкран кӑна калаҫайнӑ, мӗншӗн тесен вӑл ултавҫӑсем хушнипе алӑка уҫман.
Акӑ мӗн пулса иртнӗ: ун патне палламан ҫын шӑнкӑравласа диспансеризаци тухмалли пирки каласа паспорт даннӑйӗсене ыйтса илнӗ. Кайран вара ҫак даннӑйсемпе «патшалӑха хирӗҫ усӑ кураҫҫӗ» тесе хӑратма пуҫланӑ.
Шамиль Катдусов таксиста ШӖМӗн Шупашкарти пуҫлӑхӗ Александр Темнов ватӑ хӗрарӑм пулӑшнӑшӑн тав тунӑ.
Шупашкарта пурӑнакан икӗ ҫын ячӗпе ултавҫӑсем пӗчӗк кредит илнӗ.
56 ҫулти арҫын парӑм пирки хӑйӗн патне микрофинанс организацийӗнчен ҫыру ҫитсен ҫеҫ пӗлнӗ. Унта ӑна 14,5 пин тенкӗ парӑма тӳлесе татма ыйтнӑ. Арҫын ӗнентернӗ тӑрӑх, вӑл кивҫен илмен. 58 ҫулти хӗрарӑма вара 11 пин тенкӗ парӑма тӳлесе татма ыйтнӑ.
Халӗ ку тӗслӗхсемпе пуҫиле ӗҫсем пуҫарнӑ. Пакунлисем ултавҫӑсене тупса палӑртасшӑн.
-0.7 °C