Чӑваш Республикине Калмӑк Республикинчи «Тюльпан» юрӑпа ташӑ ансамблӗ килӗ. Илемлӗх ертӳҫи тата директорӗ — Калмӑк Республикин искусствӑсен тава тивӗҫлӗ ӗҫченӗ Савр Катаев.
Ансамбль авӑн уйӑхӗн 18-мӗшӗнче Чӑваш патшалӑх филармонийӗн сцени ҫине тухса куракансене савӑнтарӗ. Унта, Чӑваш патшалӑх академи юрӑпа ташӑ ансамблӗн сцени ҫинче, Раҫҫейри Халӑхсен пӗрлӗхӗн ҫулталӑкне тата Чӑваш Енри халӑхсен туслӑхӗн ҫулталӑкне халалланӑ мероприятисем малалла пыраҫҫӗ.
Программа питӗ пуян. Коллектив пирӗн пата «ылтӑн фондӗнчи» чи лайӑх юрӑсемпе ташӑсене илсе килет. Хӑнасем вӗсем урлӑ калмӑк халӑхӗпе ҫывӑхрах паллаштарӗҫ. «Ылтӑн фондри» ташӑсен йышӗнче — «Чичрдг», «Зайсангсен ташши» тата «Товшур» ташӑсем.
Самолетпа вӗҫнӗ чухне пассажирсенчен пӗрине, арҫынна, тӑрук япӑх пулса кайнӑ. Вӑл йывӑррӑн сывлама тытӑннӑ, артери юн пусӑмӗ хӑпарса кайнӑ, сивӗ тар тапса тухнӑ, чӗри кӑлтӑклӑ ӗҫлеме пуҫланӑ.
Самолет экипажӗ пассажирсенчен кам тухтӑр пулнине ыйтнӑ. Шупашкар хулинчи тухтӑр, «Куҫ микрохирургийӗ» МНТКн тӗп директорӗ Дмитрий Арсютов пулӑшма васканӑ. Вӑл ун чухне шӑпах командировкӑран таврӑннӑ.
Арҫын сахӑр диабечӗпе тата гипертонипе аптӑрать иккен. Ҫитменнине, самӑртарах хӑй.
Дмитрий Арсютов пассажирӑн юн пусӑмне тӗрӗслесе тӑнӑ, самолет анса ларичченех ун ҫумӗнче пулнӑ. Арҫын йывӑр самантра пӗччен юлман.
Чӑваш Енре пурӑнакан 43 ҫулти арҫын 150 килограмм тайнӑ. Хӑй 170 сантиметр ҫӳллӗш. Вӑл самӑрлӑхпа чылай ҫул кӗрешнӗ.
Арҫын чылай вӑхӑт сывлӑхне тимлемен, апатлану йӗркине пӑхӑнман, сахал хускалнӑ. «Пурӑна киле сывлӑх хавшанине туйма тытӑнтӑм, хам тӗллӗн начарланма хӑтлантӑм: рациона улӑштартӑм, диетологсенчен пулӑшу ыйтрӑм. Анчах пӗр хушӑ тытӑнса тӑнӑ хыҫҫӑн каллех ҫапла ҫиме тытӑнаттӑм. Нумайран та 10 килограмм чакма пултараттӑм, вӑл вара уйӑхран каялла таврӑнатчӗ», — каласа кӑтартнӑ арҫын.
Шупашкар хулинчи Васкавлӑ медпулӑшу пульницин тухтӑрӗсем операци туса хырӑмлӑхне пӗчӗклетме йышӑну тунӑ. Кӑтарту нумай кӗттермен – виҫӗ уйӑхран тараса 105 килограмм кӑтартнӑ. Ҫапла арҫын 45 килограмм чакнӑ.
Тухтӑрсем пациента малалла сӑнаса тӑраҫҫӗ.
Ӗнер, ҫурла уйӑхӗн 30-мӗшӗнче, Шупашкар хулинче Максим Горький проспектӗнче 8 ҫулти хӗрача люка кӗрсе ӳкнӗ.
Ку Максим Горький проспектӗнчи 28-мӗш ҫурт патӗнче пулнӑ. Самант видео ҫине лекнӗ: виҫӗ хӗрача утса пыраҫҫӗ, пӗри люк урлӑ ӑнӑҫлах сиксе каҫать, иккӗмӗшӗ вара ун ҫине пуссан аялалла кӗрсе ӳкет.
Ҫумӑр шывӗ анакан канализаци люкӗ самай тарӑн. Хӗрачана тухтӑрсем медпулӑшу панӑ. Хула администрацийӗ прокуратурӑна пӗлтернӗ тӑрӑх, темиҫе кун маларах специалистсем люка тӗрӗсленӗ, ӑна хупнӑ-мӗн.
Ведомство тӗрӗслев ирттерсе инкек сӑлтавне палӑртӗ. Йӗркене пӑснӑ тӗслӗхе тупса палӑртсан айӑплисене явап тыттарӗҫ.
Авӑн уйӑхӗн 11-мӗшӗнче К. В. Иванов ячӗллӗ Чӑваш академи драма театрӗнче Раҫҫей Федерацийӗн тава тивӗҫлӗ артисчӗ Геннадий Большаков ҫуралнӑранпа 65 ҫул ҫитнине халалланӑ аса илӳ каҫӗ иртӗ.
Геннадий Арсентьевич театрта 1983 ҫултанпа ӗҫленӗ. Театрта пӗлтернӗ тӑрӑх, унпа пӗрле тӑрӑшнисем ӑна ансат психолог тата философ тесе хаклаҫҫӗ. Вӑл калӑпланӑ сӑнарсем чаршав хупӑнсан та сцена ӑстипе пулнӑ.
Актер хӑйӗн пурнӑҫӗнче ытти артистпа пӗрле Мускав, Санкт-Петербург, Хусан, Ӗпхӳ сценисем ҫине тухнӑ. Тӗрӗк халахӗсен «Туганлык» (1991) и «Науруз» (2002) фестивалӗсенче ҫӗнтернӗ.
Аса илӳ каҫӗнче пурнӑҫран ир уйрӑлса кайнӑ ӑстана унпа пӗрле ӗҫленисем, ҫывӑх ҫыннисем аса илӗҫ, фото- тата видеоматериалсем пулӗҫ.
Шупашкарта пурӑнакан Елизавета Иваноцова паян, ҫурла уйӑхӗн 31-мӗшӗнче, 100 ҫул тултарнӑ.
Елизавета Петровна пурнӑҫӗ вӑл вӑхӑтри ытти чылай ҫынран, тӗрӗссипе каласан, нимпех те уйрӑлса тӑмасть. Вӑл та вӑрҫӑ нуши-тертне тӳснӗ. Хаяр вӑрҫӑ пынӑ ҫулсенче «Буревестник» насус станцийӗнче тӑрӑшнӑ. Уншӑн ӑна та тӗрлӗ юбилей медалӗ парса хавхалантарнӑ.
Кайран вӑл Шупашкарти промышленность тракторӗсен заводне тирпейлӳҫӗне кайса вырнаҫнӑ. Унта 40 ҫул тӑрӑшнӑ.
Паян Елизавета Петровна уйрӑм ҫуртра, хӑтлӑ йывӑҫ пӳртре, пурӑнать. Пахчапа йӑпанмалӑх 6 сотка ҫӗр пур. Икӗ ача амӑшӗн тӑватӑ мӑнук тата мӑнукӗсен ултӑ ача. Кинемей ӑспа-тӑнпа пурӑнать, кил-тӗрӗшӗнче утса ҫӳрет. Чи кирли вара — ҫывӑх ҫыннисем юнашар пулни.
Шупашкар хулинче пӗр хӗрарӑм-водитель хирӗҫ килмелли ҫулпа ним пулман пек пынӑ. Пӑтӑрмах хулари «Питомник» чарӑну ҫывӑхӗнче пулса иртнӗ.
«Ауди» машинӑпа ҫула тухнӑ хӗрарӑм Иван Яковлев проспекчӗпе ҫавӑн пек пынӑ. Унтан ӑна нумай хваттерлӗ ҫуртсен картишне кӗме меллӗрех пулнӑ иккен.
Хӗрарӑм йӗркене пӑснине куракансем пулнӑ, вӗсем видеона халӑх тетелӗнче вырнаҫтарнӑ хыҫҫӑн ҫул-йӗр хӑрушсӑрлӑхӗн инспекторӗсем машинӑна Канаш шосси ҫинче тытса чарнӑ. Кун пек тума «Хӑрушсӑр хула» камерисем пулӑшнӑ.
Руль умӗнче Улатӑрти 43 ҫулти хӗрарӑм пулнӑ. Вӑл хӑйӗн айӑпне йышӑннӑ, Шупашкарта сайра пулнипе ӑҫталла пӑрӑнмаллине арпаштарса ятӑм тесе ӗнентерме пӑхнӑ.
Хирӗҫ килекен ҫулпа пынӑшӑн хӗрарӑма 7,5 пин тенкӗлӗх штраф хурса парӗҫ тата ҫур ҫул таран водитель прависӗр хӑварӗҫ.
Иртсе кайнӑ талӑкра пирӗн республикӑра виҫӗ пушар пулнӑ. Ун вӑхӑтӗнче гараж тата мунча ҫуннӑ. Ку вӑл йӑлтах пӗр килте пулса иртмен-ха.
Маларах эпир виҫӗ пушар терӗмӗр те, тепӗр пушар Шупашкарта пулнӑ. Унта, телее, пурлӑх шар курман. Щорс урамӗнчи уҫӑ территорире каяш ҫуннӑ.
Халӗ вара маларах асӑнса хӑварнӑ инкек пирки тӗплӗнрех пӗлтерер.
Муркаш районӗнчи Тереҫ ялӗнче мансардӑллӑ гараж ҫунӑ. Вут-ҫулӑм 30 тӑваткал метр лаптӑк ҫинче алхаснӑ.
Шупашкар районӗнчи Ярӑска ялӗнче мунча хыпса илнӗ. Пушарпа кӗрешекенсем 20 тӑваткал метр ҫинчи пушара сӳнтернӗ. Инкекре, телее, ҫын пиҫсе кайман, нкама та сӗрӗм тивмен, вилмен. Шел те, кил хуҫисем самай шар курнӑ. Вӑрӑран юлать, вутран юлмасть тесе ваттисем ахальтен каламан вӗт.
Шупашкар хулинчи «Ярмӑрккӑ» пасарта павильонсенчен пӗри ҫунма тытӑннӑ. Ку ҫурла уйӑхӗн 28-мӗшӗнче пулнӑ.
Инкеклӗ лару-тӑру министерствин ӗҫченӗсем вырӑна хӑвӑртах ҫитнӗ. Унта 8-мӗш ретри 40-мӗш вырӑн ҫунма тытӑннӑ. Пушар 2 тӑваткал метр лаптӑк ҫинче сарӑлнӑ.
Ҫак кун Чӑваш Енри ҫӑлавҫӑсем тӑватӑ пушар сӳнтернӗ. Уруков урамӗнчи 1-мӗш ҫуртри пӗр хваттерти кухня ҫунма тытӑннӑ. Вӑрмар районӗнчи Ҫӗнӗ Мӑнтӑр ялӗнче стадионта пушар тухнӑ. Ҫавӑн пекех Шупашкар районӗнчи Шӗнерпуҫ ялӗнче мунча ҫуннӑ.
Сӑмах май, ку уйӑхра Шупашкарти «Мега Молл» суту-илӳ центрӗнче пушар пулнӑччӗ. Унта маччаран ҫакӑнса тӑракан светильник ҫунма пуҫланӑ. Лавккари ӗҫченсем пушара ҫӑлавҫӑсем киличчен сӳнтерме ӗлкӗрнӗ.
Спортра – тепӗр ҫитӗнӳ! Пирӗн спортсменсем Раҫҫей шайӗнчи ӑмӑртура палӑрнӑ. Хальхинче – армрестлерсем.
Нумаях пулмасть Пенза хулинче «Атӑлҫи кубокӗ» Пӗтӗм Раҫҫейри ӑмӑрту иртнӗ. Унта 30 команда тупӑшнӑ. Чӑваш Енӗн армрестлинг енӗпе пӗрлештернӗ команди вӗсен хушшинче тӑваттӑмӗш вырӑн йышӑннӑ. Пирӗн ентешсем пӗтӗмпе 12 медаль ҫӗнсе илнӗ.
Харпӑр зачетсенче ултӑ спортсмен ҫӗнтернӗ. Тепӗр улттӑшӗ кӗмӗл тата пӑхӑр медальсем ҫӗнсе илнӗ.
16 ҫулти Егор Розоренова уйрӑммӑн палӑртмалла. Вӑл – Шупашкар хулинчен. Ҫамрӑк спортсмен команда пухмачне ылтӑн медальпе пуянлатнӑ кӑна мар, Раҫҫей спорт мастерӗн нормативне те пурнӑҫланӑ. Кун пек ӳсӗмри спортсменшӑн ку – вӑйлӑ ҫитӗнӳ!
+12.3 °C